Yapay zeka, işe alım süreçlerini yeniden şekillendiriyor

5 dakika okuma süresi.
54

Yapay zeka, işe alımda ihtiyacın tanımlanmasından aday değerlendirmeye kadar her aşamada çalışma biçimini değiştiriyor. Daha önce İK ekiplerinin zamanının önemli bir bölümü özgeçmişleri incelemek, aday bilgilerini düzenlemek, görüşmeleri organize etmek ve değerlendirme notlarını bir araya getirmekle geçiyordu. Bu işlerin hızlanması, ekiplerin adayları daha yakından tanımaya ve karar süreçlerinin kalitesini artırmaya daha fazla zaman ayırmasını sağlıyor. Youtall CEO’su Emre Aykan’a göre, değişim, ilan hazırlanırken başlıyor. Yapay zeka, pozisyonun sorumluluklarını ve aranan becerileri daha açık tanımlamaya yardımcı olabiliyor. Başvurular geldiğinde ise farklı formatlardaki özgeçmişleri analiz ederek adayların deneyimlerini pozisyonun gereklilikleriyle karşılaştırabiliyor. Mülakatlarda da daha yapılandırılmış bir yaklaşımla pozisyona uygun soruların hazırlanması, yanıtların özetlenmesi ve adayların ortak kriterlerle karşılaştırılması kolaylaşıyor. Sürecin yönetiminde ise aday iletişimi, görüşme planlaması ve bilgi paylaşımı kolaylaşıyor. Emre Aykan’a göre, geleneksel yöntemler hala değerli. Ancak yalnızca diploma, geçmiş unvanlar ve özgeçmiş üzerinden ilerlemek, geleceğin iş gücünü belirlemek için yeterli değil. Öğrenme çevikliği, problem çözme, değişime uyum ve yeni teknolojilerle çalışabilme gibi yetkinlikleri de değerlendirmeli. “Asıl dönüşüm, adayın geçmiş deneyimiyle gelecekte üstlenebileceği sorumlulukları birlikte ele alabilmekte yatıyor” diyen Aykan sorularımızı yanıtladı: 

 

Yapay zeka destekli işe alım sistemleri aday değerlendirme ve seçim süreçlerinde şirketlere ne gibi avantajlar sağlıyor? 

En belirgin avantaj, yüksek başvuru hacmini daha yönetilebilir hale getirmeleri. Yapay zeka, adayların deneyimlerini ve başvuru yanıtlarını pozisyona ilişkin kriterlerle karşılaştırarak İK ekiplerinin incelemesini kolaylaştırabiliyor. Aynı değerlendirme çerçevesinin kullanılması da adaylar arasında daha tutarlı karşılaştırmalar yapılmasına yardımcı olabiliyor. Ancak bu sistemlerin değerini yalnızca hız üzerinden ölçmemek gerekiyor. İyi bir karar destek sistemi, önerisinin hangi bilgiye dayandığını ve nerelerde eksik bilgi bulunduğunu da göstermeli. Böylece İK uzmanı puanı inceleyebilir, gerekçeyi sorgulayabilir ve gerektiğinde ek değerlendirme yapabilir. İK ekiplerinin rolünün de bu doğrultuda gelişeceğini düşünüyorum. Bilgiyi toplamak ve düzenlemek için harcanan zaman azalırken doğru kriterleri belirlemek, çıktıları yorumlamak ve adayın potansiyelini anlamak daha fazla önem kazanacak.

 

İşe alımda yapay zeka kullanımı beraberinde veri güvenliği gibi riskleri de gündeme getiriyor. Şirketler bu riskleri nasıl yönetmeli? 

Şirketler öncelikle hangi aday verilerini hangi amaçlarla topladıklarını ve bu verilere kimlerin erişebildiğini netleştirmeli. Bu konuda gerekli bilgilerin işlenmesi, saklama sürelerinin belirlenmesi, erişimlerin sınırlandırılması ve kullanılan hizmet sağlayıcıların güvenlik uygulamalarının değerlendirilmesi temel öncelikler olmalı. Adaylar verilerinin ve yapay zekanın süreçte nasıl kullanıldığı konusunda açık biçimde bilgilendirilmeli. Riskli gördüğüm bir konu, geçmişteki önyargıların sistemin değerlendirmelerine taşınması. Teknoloji kullanmak kendiliğinden tarafsızlık sağlamıyor. Bu nedenle değerlendirme kriterlerinin işle ilgisi, sistemin hataları ve farklı aday grupları üzerindeki sonuçları düzenli olarak incelenmeli. Nihai kararın insanda kalmasını, sorumluluğun açık olması açısından çok önemsiyorum.  

 

Hireall platformu hangi ihtiyaçtan hareketle geliştirildi?  

Çözümün merkezinde, işe alımın farklı araçlara ve iletişim kanallarına dağılmasını önleme ihtiyacı bulunuyor. İlan, başvuru, değerlendirme, mülakat ve teklif aşamaları birbirinden kopuk ilerlediğinde bilgi takibi ve ekipler arası koordinasyon zorlaşıyor. Hireall; ilan ve başvuru yönetimini, yapay zeka destekli ön değerlendirmeyi, yapılandırılmış değerlendirme adımlarını, video mülakatı, teklif sürecini ve işe ilk başladığı günlerdeki onboarding süreçlerini aynı platformda buluşturuyor. Adayların pozisyona uygunluğunu belirlenen kriterlerle değerlendiren AI Fit Score da puanların gerekçelerinin incelenmesine imkan tanıyor. Bu bütünlük, İK ekipleriyle işe alım yapan yöneticilerin aynı aday bilgileri üzerinden çalışmasını kolaylaştırıyor. Adayın hangi aşamada olduğu, hangi değerlendirmelerin tamamlandığı ve sıradaki adım daha görünür hale geliyor. Böylece şirketler koordinasyonu güçlendirebiliyor, adaylara daha düzenli bir süreç sunabiliyor.

 

İşe alım ve yetenek yönetimi alanında ne gibi değişimler bekliyorsunuz?  

Orta vadede beceri odaklı işe alımın daha fazla ağırlık kazanacağını düşünüyorum. Adayların hangi okuldan mezun olduğu veya hangi unvanı taşıdığı kadar, hangi işleri yapabildiği ve yeni becerileri nasıl geliştirdiği de belirleyici olacak. Bu nedenle işle ilgili uygulamalar, yapılandırılmış mülakatlar ve somut çalışma örnekleri daha önemli hale gelecek. Uzun vadede ise işe alım, çalışan gelişimi ve şirket içi kariyer hareketliliğinin daha bağlantılı yönetilmesini bekliyorum. Şirketler bir ihtiyacı karşılarken dışarıdan işe alımın yanında mevcut çalışanlarının becerilerini ve gelişim potansiyelini de daha sistemli değerlendirecek.

Bugünden yapılacak yatırımlarda birbirleriyle çalışabilen İK sistemlerine, güvenilir veri altyapısına ve gerekçeleri incelenebilen yapay zeka araçlarına öncelik verilmeli. Ekiplerin de veri okuryazarlığı, yapay zeka çıktılarını sorgulama, yetkinlik değerlendirme ve aday iletişimi becerileri geliştirilmeli. Başarıyı yalnızca pozisyonun ne kadar hızlı kapandığıyla ölçmek yeterli olmayacak; işe başlayan kişinin performansını, gelişimini ve aday deneyimini birlikte izlemek gerekecek.