Horoz Lojistik Sistem Destek Direktörü Emre Balcı
“Bizim en fazla sıkıntı yaşadığımız konuların başında, uygulamalarda oluşabilecek sorunların görünürlüğü geliyor. Şirketimiz içerisinde kendi yazılım ekiplerimiz olduğu gibi dışarıdan yazılım temin ettiğimiz firmalar da bulunuyor. Farklı uygulamalar geliştiriliyor, ancak günün sonunda bir problem yaşandığında ilk şüphe çoğu zaman internet hattına yöneliyor. ‘İnternet hattınız yavaş, bu nedenle uygulama yavaş çalışıyor’ ya da operasyonlarımızda yoğun olarak kullandığımız el terminalleri için ‘El terminallerinizde problem var’ gibi geri dönüşler alıyoruz.
Oysa yaklaşık 90 uzak lokasyonumuz var ve bunların tamamını izliyoruz. Hatlarımızda gecikme ya da bağlantı problemi olmadığını görebiliyoruz. Buna rağmen uygulama tarafında yaşanan sorunlarda sürekli olarak yazılım ekiplerine hat grafiklerimizi gösterip altyapımızda böyle bir problem olmadığını anlatmak zorunda kalıyoruz. Bu bizim için oldukça yorucu bir süreç. Konunun detayına girip loglara baktığımızda ise bazen kodların düzgün çalışmadığını, IIS tool’larının sürekli crash olduğunu ya da çeşitli bağlantı hatalarının uygulamaların kendi içerisinde gerçekleştiğini görebiliyoruz.
Bu nedenle sorunun nerede olduğunu uçtan uca gösterebilecek teknolojilere ihtiyacımız var. Problem hattan mı kaynaklanıyor, aradaki load balancer’da mı bir sıkıntı var, antivirüs yazılımı mı kullanıcı tarafında sistemi yavaşlatıyor, el terminalinde mi sorun yaşanıyor, SQL Server mı takıldı ya da IIS mi crash oldu? Bütün bu zinciri uçtan uca gösterebilen teknolojilerin bizim için çok faydalı olacağını düşünüyorum.
Özellikle yapay zekâ tarafında beklentim oldukça yüksek. İzlenen uygulamaların arkasında devasa bir log havuzu bulunuyor. Bu logların tamamının bir sistem yönetim ekibi tarafından incelenmesi zaten mümkün değil. Ancak oluşan logları yapay zekâya bağlayarak hem sorun ortaya çıkmadan önce hem de sonrasında çok daha anlamlı sonuçlar elde edebiliriz. Yapay zekâ, ‘Daha önce şu kadar hata aldın, burada bir şeyler olmaya başladı’ diyerek önceden uyarabilir.
Yapılar giderek büyüyor. On binlerce sunucunun içerisindeki logları ve uygulama kayıtlarını insanların tek tek inceleyip yorumlaması mümkün değil. Görünürlüğü artıracak ve elde edilen bilgiyi özellikle yeni nesil çalışanlara adeta bir hap halinde sunabilecek teknolojilere ihtiyacımız var. Eski nesil çalışanlar, loglara bakıp anlamlandırma konusunda biraz daha deneyimli olabiliyor. Yeni nesil için ise sistemin sorunun olası kaynağını göstermesi, hatta değiştirilmesi gereken parametreyle ilgili öneride bulunabilmesi hepimizin hayatını ciddi anlamda kolaylaştıracaktır.
Bizim için bir diğer eksik alan da kesintilerin iş etkisini ölçebilmek. Operasyonlarımızda çok sayıda ürün çıkışı gerçekleştiriyoruz ancak bir kesinti yaşandığında ne kadarlık ürünün çıkışını gerçekleştiremediğimizi ve bunun yalnızca bize değil, birlikte çalıştığımız firmalara ne kadar etki yarattığını şu anda ne yazık ki ölçebilir durumda değiliz.”
